ه‍.ش. ۱۳۸۸ خرداد ۷, پنجشنبه

بوم گرایی درمعماری معاصر خاور میانه -02






ساختمان صدا و سیمای بندرعباس

کارفرما: رادیو و تلویزیون ملی ایران
طراح: جهانگیر درویش
موقعیت: بلوار امام خمینی، بندر عباس
مساحت:
فاز اول: 1750 مترمربع
فاز دوم: 4500 متر مربع
تاریخ:
فاز اول: 1347
فاز دوم: 1353


تاریخچه پروژه:
وقتی در مرداد ماه 1347 خورشیدی از جهانگیر درویش خواسته شد تا این ساختمان را طراحی کند، او کارمند رادیو و تلویزیون ملی ایران بود و خود محل پروژه را در بندرعباس انتخاب کرد، زمین بی آب و علفی به مساحت 5 هکتار که حد فاصل ساحل در جنوب و جاده فرودگاه در شمال، قرار داشت.
درویش برای طراحی و اجرای این پروژه تنها دو ماه فرصت داشت که این کمبود شدید زمان عملا تهیه نقشه را غیر ممکن می ساخت از سوی دیگر نیروی اجرایی بومی که بتواند از این نقشه ها سر در بیاورد وجود نداشت. ازاین رو او تصمیم گرفت طرح خود را به طور مستقیم روی زمین پیاده کند. عملیات اجرایی بدون نقشه آغاز شد و تصمیمات لازم برای بهبود پروژه در حین اجرای آن گرفته می شد. نقشه هایی که در حال حاضر موجود است در واقع بعد از اتمام ساختمان تهیه شده است.
فاز اول این پروژه در 3 شهریور 1347 آغاز و در 28 مهر همان سال با صرف 730 هزار تومان به بهره برداری رسید. که جدا از سرعت باورنکردنی آن، از نظر مالی نیز با 70 درصد صرفه جویی نسبت به پروژه های دولتی مشابه، کاری قابل تحسین است. نیروی کار شاغل در این مرحله 100 درصد محلی و 90 درصد کارگر ساده بوده است.
فاز دوم پروژه در قالب دو ساختمان کشیده، در سال 1353 توسط درویش طراحی شد که هزینه ای معادل 8 میلیون تومان صرف اجرای آن شد.

ایده های طراحی
جدا از محدودیت هایی مانند زمان، اقلیم و سادگی تکنولوژی، از معمار خواسته شده بود تا اثری الهام گرفته از عناصر بومی منطقه طرح کند. عناصری مانند:
1- کپر (Kappar) ، نوعی خانه بومی ساخته شده از شاخه های درخت خرما
2- برکه (Borke) ، آب انبار گنبد دار برای ذخیره آب باران
3- بادگیر

این مجموعه که برای کاربران خود آشنا و خاطره انگیز است، با احترام به معماری بومی در آفرینش فضاها و مصالح توانسته است با تمهیدات معمارانه پاسخ مناسبی به اقلیم نیز باشد.

ه‍.ش. ۱۳۸۸ خرداد ۲, شنبه

بوم گرایی درمعماری معاصر خاور میانه -01

چرا بوم گرایی؟
"بوم گرایی" یا توجه به زمینه های فرهنگی، تاریخی، اجتماعی و اقلیمی در طراحی معماری که در واکنش به سبک بین الملل پدید آمد، رویکرد جدیدی نیست اما اهمیت آن در دورانی که تب جهانی شدن (Globalization) دور افتاده ترین مراکززیستی را نیز در بر گرفته است، غیر قابل انکار می نماید.
تلاشهایی که در دهه های چهل و پنجاه شمسی با این رویکرد در ایران آغاز شده بود، هنوز ارزشمند ترین بناهای معاصر ما را به خود اختصاص داده است. تلاشهایی که با تغییر ساخت سیاسی و مهاجرت طلیعه داران این جنبش، متوقف ماند.

چرا خاورمیانه و شبه قاره هند؟

خاورمیانه و شبه قاره هند که از مهمترین خاستگاههای تمدن به شمار می روند، تلاشهای ارزشمندی را در جهت "بوم گرایی" در معماری معاصر، از خود نشان داده اند. شناخت این تلاشها، برای معمارانی که با این دغدغه و در این حوزه فرهنگی به کار حرفه ای مشغولند، افق تازه ای را می گشاید.

معرفی
برای معرفی موضوع، هر بار معمار و اثری معاصر در حوزه خاورمیانه و شبه قاره هند و با رویکرد " بوم گرایی" معرفی خواهد شد. برای شروع و در یادداشت بعد، به سراغ اثری تحسین برانگیز در بندرعباس خواهم رفت...

ه‍.ش. ۱۳۸۸ اردیبهشت ۱۸, جمعه

تهران-01





پردیس سینمایی ملت
برنده جایزه اول مسابقه ملی معمار 86
مشاور: مهندسان مشاور حرکت سیال
طراحان: رضا دانشمیر، کاترین اسپریدانف
موقعیت: پارک ملت، تهران
تاریخ: 1387